Sống đẹp
Văn hóa Sự kiện
Tiktok
Chính phủ vừa có tờ trình gửi Quốc hội về Dự án Luật Bảo hiểm xã hội sửa đổi. Một trong các điểm mới đáng chú ý của dự thảo Luật lần này là phương án người đóng bảo hiểm xã hội (BHXH) từ 2025 không được rút BHXH một lần.
Đến thời điểm này, dự thảo luật đã có nhiều sửa đổi, bổ sung theo hướng gia tăng quyền lợi, tăng tính hấp dẫn, khuyến khích người lao động bảo lưu thời gian đóng để hưởng lương hưu thay vì nhận bảo hiểm xã hội một lần.
Dự thảo luật BHXH sửa đổi trình Quốc hội đưa ra phương án để hạn chế rút bảo hiểm xã hội một lần, bổ sung tăng quyền lợi, tăng tính hấp dẫn, khuyến khích người lao động bảo lưu thời gian đóng để hưởng lương hưu thay vì nhận BHXH một lần. Đồng thời, có quy định người đóng BHXH từ năm 2025 không được rút một lần.
Theo đó, tờ trình nêu ra hai phương án quy định điều kiện hưởng BHXH một lần.
Phương án 1 quy định việc hưởng bảo hiểm xã hội một lần đối với hai nhóm người lao động khác nhau.
Cụ thể, nhóm 1 là những người lao động đã tham gia bảo hiểm xã hội trước khi Luật Bảo hiểm xã hội sửa đổi lần này có hiệu lực, sau 12 tháng nghỉ việc, có nhu cầu thì được nhận bảo hiểm xã hội một lần.
Nhưng sự khác biệt lần này là, nếu người lao động lựa chọn bảo lưu, không nhận tiền “một cục” thì sẽ được hưởng các quyền lợi bổ sung. Trường hợp người lao động đã lựa chọn rút khỏi hệ thống thì không được nhận các quyền lợi bổ sung nêu trên.
Với nhóm 2, người lao động bắt đầu tham gia bảo hiểm xã hội từ thời điểm luật này có hiệu lực trở đi (dự kiến 1/7/2025) không được nhận BHXH một lần (trừ các trường hợp: đủ tuổi hưởng lương hưu mà chưa đủ năm đóng để hưởng lương hưu; ra nước ngoài để định cư hoặc bị mắc một trong những bệnh nguy hiểm đến tính mạng theo quy định tại Điều 60 Luật Bảo hiểm xã hội hiện hành).
Đề xuất này hướng tới mục đích hạn chế dần tình trạng hưởng bảo hiểm xã hội một lần của thời gian qua.
Theo phân tích, trong ngắn hạn, phương án này không giúp duy trì, gia tăng đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội so với phương án 2 nhưng trong dài hạn thì phương án này tối ưu hơn.
Đánh giá tác động của chính sách, Chính phủ cho rằng, do quy định này không ảnh hưởng tới những người lao động đang tham gia bảo hiểm xã hội nên cơ bản sẽ ít khả năng gặp phản ứng của người lao động hơn.
Do chỉ áp dụng đối với người lao động bắt đầu tham gia bảo hiểm xã hội từ ngày luật này có hiệu lực nên hơn 17,5 triệu người lao động đang tham gia bảo hiểm xã hội vẫn có quyền lựa chọn hưởng bảo hiểm xã hội một lần.
Do vậy, số người hưởng bảo hiểm xã hội một lần không giảm nhiều, đặc biệt trong những năm đầu sau khi Luật mới có hiệu lực; đồng thời tạo sự so sánh giữa những người lao động tham gia trước và sau khi luật này có hiệu lực trong việc hưởng bảo hiểm xã hội một lần.
Phương án 2 quy định: “Sau 12 tháng không thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc, không tham gia BHXH tự nguyện và có thời gian đóng BHXH chưa đủ 20 năm mà người lao động có yêu cầu thì được giải quyết một phần nhưng tối đa không quá 50% tổng thời gian đã đóng vào quỹ hưu trí và tử tuất. Thời gian đóng BHXH còn lại được bảo lưu để người lao động tiếp tục tham gia và hưởng các chế độ BHXH”.
Theo Bộ LĐ-TB&XH, đây là phương án vừa phúc đáp được nhu cầu nhận BHXH một lần của người lao động trong thời điểm hiện tại, tránh gây phản ứng xã hội, song cũng đáp ứng được yêu cầu bảo đảm sự ổn định của hệ thống và quyền lợi của người lao động trong dài hạn.
Có thể nói, phương án này hài hòa quyền lợi người lao động và chính sách an sinh xã hội lâu dài. Mặc dù, số lượt người hưởng BHXH một lần có thể không giảm nhiều so với hiện hành nhưng khi người lao động hưởng BHXH một lần thì người lao động cũng không hoàn toàn ra khỏi hệ thống do vẫn bảo lưu một phần thời gian đóng còn lại (không ảnh hưởng tới số người tham gia).
Đây là phương án vừa đáp ứng được nhu cầu nhận bảo hiểm xã hội một lần của người lao động trong thời điểm hiện tại, song cũng đáp ứng được yêu cầu bảo đảm sự ổn định của hệ thống và quyền lợi của người lao động trong dài hạn.
Dự thảo Luật BHXH sửa đổi dự kiến trình Quốc hội thảo luận tại kỳ họp Quốc hội tháng 10/2023, thông qua tại kỳ họp tháng 5/2024 và có hiệu lực từ năm 2025.
Chính phủ vừa có nghị quyết riêng về dự luật BHXH sửa đổi, trong đó cho rằng quy định BHXH một lần “khá phức tạp, có ảnh hưởng lớn tới đời sống kinh tế – xã hội” nên có thể đưa ra hai phương án để xin ý kiến Quốc hội.
Như vậy, trong ba phương án Bộ LĐ-TB&XH trình Chính phủ đã rút gọn thành hai phương án. Bỏ phương án giữ nguyên quy định hiện hành, tức NLĐ tham gia dưới 20 năm BHXH và sau một năm nghỉ việc không tiếp tục đóng BHXH tự nguyện được rút một lần. Theo đó, Quốc hội sẽ lựa chọn một trong hai phương án nêu trên.
Phương Thảo
Theo dõi Văn Hóa Sự Kiện trên
