Tăng cường giải pháp quản lý, bình ổn giá vật liệu, tháo gỡ khó khăn cho các công trình giao thông

Công điện gửi Bộ trưởng các Bộ: Công an, Xây dựng, Tài chính, Công Thương, Nông nghiệp và Môi trường; Văn hóa, Thể thao và Du lịch; các đồng chí Bí thư Tỉnh ủy, Thành ủy trực thuộc Trung ương; Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương; Tổng giám đốc Tập đoàn Điện lực Việt Nam.

Công điện nêu: Thực hiện mục tiêu đột phá về phát triển kết cấu hạ tầng được xác định tại Nghị quyết Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIV; phấn đấu phát triển nhanh nhưng bền vững, tăng trưởng 2 con số trong năm 2026 và những năm tiếp theo, trong thời gian qua Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, các bộ, ngành, địa phương đã tập trung tối đa nguồn lực, quyết liệt chung tay triển khai đầu tư xây dựng nhiều công trình, dự án kết cấu hạ tầng như hệ thống đường bộ cao tốc, cảng biển, sân bay, công trình năng lượng, các khu công nghiệp, khu đô thị, khu thương mại lớn trên cả nước. Trong quá trình chỉ đạo triển khai các công trình, dự án, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ đã thường xuyên yêu cầu các bộ, ngành, địa phương và các đơn vị liên quan cần coi đây là một trong những nhiệm vụ trọng tâm hàng đầu trong chỉ đạo điều hành; quyết liệt, nâng cao tinh thần trách nhiệm, bảo đảm các công trình, dự án triển khai đúng tiến độ, chất lượng, tuân thủ đúng quy trình, đúng thủ tục, đúng pháp luật; tuyệt đối không để xảy ra sai phạm, tham nhũng, thất thoát, lãng phí tài sản, ngân sách nhà nước.

Đến nay, nhiều công trình đã được hoàn thành bảo đảm tiến độ, chất lượng và được đưa vào khai thác, sử dụng, góp phần bảo đảm quốc phòng, an ninh, phát huy hiệu quả kinh tế – xã hội. Tuy nhiên, bên cạnh đó vẫn còn một số công trình, dự án còn khó khăn, vướng mắc trong công tác bồi thường, hỗ trợ tái định cư, di dời hạ tầng kỹ thuật, nguồn cung và giá thành nguyên, nhiên, vật liệu xây dựng làm ảnh hưởng đến tiến độ triển khai, hoàn thành theo kế hoạch và mục tiêu đề ra; đặc biệt trong thời gian gần đây, tình hình xung đột và chiến sự tại khu vực Trung Đông diễn biến phức tạp, khiến giá xăng dầu thế giới và trong nước có xu hướng tăng nhanh, biến đổi khó lường, ảnh hưởng trực tiếp đến giá thành, chi phí đầu tư xây dựng công trình.

Tiếp theo các Công điện số 48/CĐ-TTg ngày 22 tháng 4 năm 2025, số 85/CĐ-TTg ngày 10 tháng 6 năm 2025 và số 02/CĐ-TTg ngày 02 tháng 01 năm 2026, để thực hiện tốt công tác quản lý đầu tư xây dựng, đẩy nhanh tiến độ thực hiện, sớm hoàn thành đưa vào khai thác các công trình, dự án, phát huy hiệu quả đầu tư, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội của đất nước; phòng chống tham nhũng, tiêu cực, lợi ích nhóm gây thất thoát, lãng phí tài sản, ngân sách nhà nước trong quá trình triển khai thực hiện, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu:

1. Trong công tác giải phóng mặt bằng, triển khai thực hiện các dự án

a) Các đồng chí Bí thư, Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, Lãnh đạo chủ chốt cấp xã cần quyết liệt, tập trung hơn nữa trong lãnh đạo, chỉ đạo, kiểm tra, đôn đốc quá trình triển khai thực hiện các công trình, dự án trên địa bàn tỉnh, đặc biệt trong việc tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc, đẩy nhanh tiến độ công tác bồi thường, hỗ trợ tái định cư, di dời hạ tầng kỹ thuật; huy động cả hệ thống chính trị cùng vào cuộc, làm tốt công tác dân vận để nắm bắt tâm tư nguyện vọng, có giải pháp phù hợp theo chức năng, nhiệm vụ, thẩm quyền và quy định của pháp luật để giải quyết hợp tình, hợp lý các khiếu nại, kiến nghị hợp pháp, chính đáng của người dân, luôn bảo đảm nguyên tắc “nơi ở sau tốt hơn nơi ở trước”, phải luôn quan tâm, chăm lo, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của người dân khu vực dự án, tạo công ăn, việc làm, sinh kế cho người dân trong khu vực.

b) Các tỉnh Tuyên Quang, Lạng Sơn, Quảng Trị, Quảng Ngãi, Đắk Lắk, Đồng Nai, Lâm Đồng, An Giang xử lý dứt điểm các tồn tại, vướng mắc, bàn giao toàn bộ mặt bằng còn lại tại các dự án Tuyên Quang – Hà Giang, DATP2, 3 Khánh Hòa – Buôn Ma Thuột, Hữu Nghị – Chi Lăng, Bến Lức – Long Thành, Thành phố Hồ Chí Minh – Long Thành, DATP2 Biên Hòa – Vũng Tàu, trạm dừng nghỉ dự án Vĩnh Hảo – Phan Thiết, hàng rào và đường gom các dự án Vạn Ninh – Cam Lộ, Quảng Ngãi – Hoài Nhơn, Quy Nhơn – Chí Thạnh và đường Hồ Chí Minh (đoạn Rạch Sỏi – Bến Nhất, Gò Quao – Vĩnh Thuận, Chợ Chu – Ngã ba Trung Sơn) trong tháng 3 năm 2026.

c) Các tỉnh Bắc Ninh, Đồng Nai, Lâm Đồng khẩn trương giải quyết dứt điểm các khó khăn, vướng mắc, đẩy nhanh tiến độ GPMB tại các dự án DATP3 đường Vành đai 4 vùng Thủ đô Hà Nội, Dầu Giây – Tân Phú, Tân Phú – Bảo Lộc, bảo đảm không ảnh hưởng đến tiến độ thi công.

2. Trong công tác quản lý nguyên liệu, nhiên liệu và vật liệu xây dựng

a) Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương khẩn trương chỉ đạo các cơ quan chuyên môn tăng cường kiểm tra, giám sát việc chấp hành pháp luật về giá; kiên quyết xử lý nghiêm, đấu tranh với các hiện tượng đầu cơ, găm hàng, thổi giá, lũng đoạn thị trường hoặc lợi dụng biến động thị trường để tăng giá bất hợp lý hoặc đưa tin không chính xác gây nhiễu loạn thông tin thị trường; rà soát tổng hợp nhu cầu nguyên, nhiên vật liệu xây dựng, ưu tiên bảo đảm nguồn cung cho các công trình trọng điểm quốc gia, công trình dân sinh cấp bách; rà soát trữ lượng các mỏ khoáng sản, vật liệu xây dựng xây dựng thông thường để đẩy nhanh cấp phép hoạt động, nâng công suất khai thác. Đối với các loại vật liệu có biến động bất thường do rủi ro từ giá nhiên liệu, phải thực hiện công bố giá vật liệu, chỉ số giá xây dựng hằng tháng hoặc sớm hơn (khi cần thiết) để các đơn vị có cơ sở lập, điều chỉnh dự toán, đáp ứng yêu cầu quản lý hợp đồng xây dựng; không để xảy ra tình trạng công bố giá vật liệu xây dựng, chỉ số giá xây dựng chậm hoặc không phản ánh đúng mặt bằng giá thị trường, ảnh hưởng đến việc triển khai các dự án đầu tư xây dựng và phát sinh tiêu cực.

b) Các Bộ, cơ quan ngang Bộ, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, chủ đầu tư các dự án, các doanh nghiệp xây dựng tập trung theo dõi biến động của giá xăng dầu, giá vật liệu xây dựng, đánh giá tác động đến tổng mức đầu tư và khả năng đáp ứng về nguồn vốn tại các dự án đầu tư xây dựng, đặc biệt là các dự án trọng điểm quốc gia; đánh giá các yếu tố ảnh hưởng đến hợp đồng xây dựng, đặc biệt là hợp đồng trọn gói và đơn giá cố định để có giải pháp xử lý các khó khăn, vướng mắc phát sinh theo quy định của pháp luật, bảo đảm tiến độ triển khai các dự án.

c) Thành phố Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh và các tỉnh Bắc Ninh, Hưng Yên, Đồng Nai, An Giang, Đồng Tháp, Vĩnh Long ưu tiên cung cấp vật liệu cho các dự án Vành đai 4 vùng Thủ đô Hà Nội, Châu Đốc – Cần Thơ – Sóc Trăng, Cần Thơ – Cà Mau, Mỹ Thuận – Cần Thơ.

3. Nhiệm vụ cụ thể của các bộ, ngành

a) Bộ Xây dựng

– Đôn đốc, phối hợp chặt chẽ với các địa phương theo dõi sát diễn biến thị trường vật liệu xây dựng trên cả nước, đặc biệt là các loại vật liệu chủ yếu phục vụ các công trình trọng điểm.

– Chủ động đôn đốc các địa phương rà soát, chấn chỉnh công tác công bố giá vật liệu, nhân công, máy thi công, chỉ số giá xây dựng theo đúng quy định; kịp thời nắm bắt các khó khăn, vướng mắc để hướng dẫn tháo gỡ.

– Phối hợp với Bộ Tài chính, Bộ Công Thương và các bộ, ngành liên quan phân tích, dự báo diễn biến giá vật liệu xây dựng, biến động giá xăng dầu; kịp thời xử lý theo thẩm quyền và báo cáo và đề xuất Thủ tướng Chính phủ các giải pháp điều hành cần thiết nếu vượt thẩm quyền.

– Tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các địa phương, các chủ đầu tư và các bộ, ngành có liên quan tháo gỡ các khó khăn vướng mắc về giải phóng mặt bằng, vật liệu xây dựng; chỉ đạo các chủ đầu tư, các nhà thầu tổ chức thi công “3 ca, 4 kíp”, làm “xuyên ngày nghỉ, ngày lễ, tết” để đẩy nhanh tiến độ các dự án, đặc biệt tại các công trình, dự án quan trọng quốc gia, trọng điểm ngành Giao thông vận tải thuộc danh mục các dự án thuộc Ban Chỉ đạo.

b) Bộ Công an: 

Chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan điều tra, xử lý nghiêm các tổ chức, cá nhân có hành vi thao túng thị trường, găm hàng, thổi giá, đầu cơ trục lợi trong hoạt động sản xuất, kinh doanh nguyên, nhiên, vật liệu xây dựng và các hành vi bao che, bảo kê, tham nhũng, làm ngơ để tình trạng vi phạm tái diễn, không xử lý triệt để những tập thể, cá nhân vi phạm pháp luật.

c) Bộ Nông nghiệp và Môi trường

– Khẩn trương rà soát, tháo gỡ các vướng mắc về cơ chế, thủ tục trong việc cấp phép thăm dò, khai thác khoáng sản làm vật liệu xây dựng thông thường.

– Sớm hoàn thành điều chỉnh quy hoạch khoáng sản; phối hợp với Bộ Xây dựng chỉ đạo, đôn đốc, hướng dẫn các địa phương đẩy nhanh thủ tục cấp phép, nâng công suất mỏ theo các cơ chế đặc thù đã được Chính phủ và Quốc hội ban hành.

d) Bộ Công Thương: 

Chỉ đạo các cơ quan chức năng quản lý thị trường tăng cường kiểm tra, kịp thời phát hiện, xử lý hành vi đầu cơ, găm hàng, tăng giá bất hợp lý hàng hóa vật liệu xây dựng; xử lý triệt để hàng hóa vật liệu xây dựng không rõ nguồn gốc, hàng giả, hàng nhái, hàng kém chất lượng.

đ) Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch: 

Chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành, địa phương liên quan xử lý kịp thời, dứt điểm các vấn đề liên quan đến văn hóa theo thẩm quyền, đúng quy định pháp luật, không để kéo dài các tồn tại, vướng mắc ảnh hưởng tới tiến độ dự án Cảng hàng không quốc tế Gia Bình và dự án đường nối Cảng hàng không quốc tế Gia Bình với Thủ đô Hà Nội; đề xuất cơ chế chính sách đặc thù áp dụng cho việc di dời di tích trong phạm vi Dự án đường kết nối sân bay Gia Bình trình cấp thẩm quyền ban hành (nếu có vướng mắc vượt thẩm quyền).

e) Bộ Tài chính

– Theo chức năng, nhiệm vụ, chỉ đạo các cơ quan chuyên môn chủ động phối hợp với Bộ Xây dựng và các địa phương theo dõi, kiểm soát các yếu tố đầu vào sản xuất vật liệu xây dựng, đặc biệt là chi phí nhiên liệu, vận chuyển và khai thác khoáng sản.

– Chỉ đạo cơ quan chuyên môn kịp thời tổng hợp, phân tích, dự báo biến động của giá xăng dầu, giá vật liệu xây dựng, tác động của việc tăng giá đến tổng mức đầu tư và khả năng đáp ứng về nguồn vốn để tổ chức, triển khai các biện pháp quản lý kịp thời, bảo đảm việc triển khai, thực hiện dự án, công trình xây dựng.

­­­g) Tập đoàn Điện lực Việt Nam:

Chủ động phối hợp, hỗ trợ các địa phương khẩn trương chỉ đạo các đơn vị liên quan đẩy nhanh tiến độ hoàn thành di dời đường điện cao thế đối với các công trình, dự án quan trọng quốc gia, trọng điểm ngành Giao thông vận tải thuộc danh mục các dự án thuộc Ban Chỉ đạo.

4. Bộ Xây dựng, Văn phòng Chính phủ theo chức năng, nhiệm vụ được giao, theo dõi, đôn đốc các Bộ, cơ quan, địa phương thực hiện nhiệm vụ được giao tại Công điện này, kịp thời báo cáo Phó Thủ tướng Chính phủ Trần Hồng Hà để xem xét, chỉ đạo xử lý; trường hợp vượt thẩm quyền báo cáo Thủ tướng Chính phủ./.