‘Hút nhân tài’ bằng học bổng STEM

Tuyển sinh đại học năm 2026 có những chính sách mới hỗ trợ người học STEM. Bộ GD&ĐT đang trình Chính phủ học bổng mới cho khối ngành này.

Giữ chân người giỏi vào các ngành công nghệ chiến lược

– Bộ GD&ĐT đang trình Chính phủ chính sách học bổng mới cho khối ngành STEM. Ông có thể khái quát mục tiêu và ý nghĩa của chính sách này?

– Tuyển sinh đại học năm 2026 có những chính sách mới hỗ trợ người học theo các nhóm ngành STEM. Bộ GD&ĐT đang trình Chính phủ dự thảo Nghị định Quy định chính sách học bổng cho người học các ngành khoa học cơ bản, kỹ thuật then chốt và công nghệ chiến lược.

Mục tiêu không chỉ dừng ở hỗ trợ chi phí học tập, sinh hoạt cho người học, mà quan trọng hơn là tạo động lực đủ mạnh để thu hút và giữ chân người học giỏi theo đuổi các ngành khoa học cơ bản, kỹ thuật then chốt và công nghệ chiến lược – những lĩnh vực có vai trò quyết định đối với năng lực cạnh tranh quốc gia…

Chính sách học bổng này này áp dụng cho công dân Việt Nam đang theo học hệ chính quy, từ sinh viên cử nhân, kỹ sư đến học viên thạc sĩ, nghiên cứu sinh tiến sĩ.

Học bổng vừa bảo đảm chi phí học tập – sinh hoạt, vừa tạo động lực mạnh để người học theo đuổi các ngành khoa học cơ bản, kỹ thuật then chốt và công nghệ chiến lược. Chính sách dự kiến áp dụng từ ngày 1/9/2026.

– Vậy điều kiện cụ thể để người học có thể nhận được học bổng này là gì?

– Trước tiên, bản thân thí sinh phải định hướng ngành đào tạo ở trình độ đại học theo khối ngành khoa học cơ bản, kỹ thuật then chốt và công nghệ chiến lược. Đối tượng được xét học bổng hỗ trợ học bổng gồm:

Nhóm thứ nhất, các thí sinh đạt giải Nhất, Nhì, Ba trong kỳ thi học sinh giỏi quốc gia hoặc quốc tế (thời gian đạt giải không quá 03 năm).

Nhóm thứ hai, các thí sinh có tổng điểm thi tốt nghiệp trong tổ hợp xét tuyển gồm môn Toán và hai môn trong số bốn môn Lý, Hóa, Sinh, Tiếng Anh từ 22,50 điểm trở lên (không tính điểm ưu tiên, điểm cộng, không tính điểm quy đổi môn tiếng Anh nếu thí sinh sử dụng chứng chỉ Ngoại ngữ để miễn thi tốt nghiệp).

Nhóm thí sinh thứ hai cũng phải bảo đảm nằm trong nhóm 30% thí sinh đạt điểm trúng tuyển cao nhất cùng nhóm ngành trên phạm vi toàn quốc. Bên cạnh đó, để duy trì học bổng trong toàn khóa, người học phải đáp ứng các yêu cầu về kết quả học tập, tiến độ tích lũy tín chỉ, kỷ luật học tập và, đối với bậc sau đại học, là năng lực nghiên cứu khoa học.

Có thể nói, đây không chỉ là chính sách “trao cơ hội”, mà còn là cơ chế sàng lọc và thúc đẩy người học phát triển liên tục.

Những nhóm ngành sẽ được đưa vào danh sách nhận học bổng

– Ông có thể cho biết cụ thể những nhóm ngành đào tạo nào sẽ được đưa vào danh sách nhận học bổng?

– Danh mục nhóm ngành đề xuất được cấp học bổng dự kiến gồm 15 nhóm ngành bao gồm: Sinh học, Sinh học ứng dụng, Khoa học vật chất, Khoa học trái đất, Toán học, Thống kê, Máy tính, Công nghệ thông tin, Kỹ thuật cơ khí và cơ kỹ thuật, Kỹ thuật điện – điện tử và viễn thông, Kỹ thuật hóa học – vật liệu – luyện kim và môi trường, Vật lý kỹ thuật, Kỹ thuật địa chất – địa vật lý và trắc địa, Kỹ thuật mỏ, và Xây dựng.

Điểm cốt lõi ở đây là định hướng rõ ràng nguồn nhân lực cho các lĩnh vực nền tảng và công nghệ chiến lược, thay vì dàn trải. Đây cũng là những lĩnh vực mà Việt Nam cần tăng tốc trong giai đoạn tới để phục vụ chuyển đổi số, công nghiệp hóa và phát triển kinh tế tri thức

Qua đây cũng xin nhắc lại thông tin đối với cơ sở đào tạo và thí sinh một số định hướng kỹ thuật trong quá trình xây dựng phương án tuyển sinh và lựa chọn tổ hợp xét tuyển của 3 môn thi tốt nghiệp trong số 5 môn là: Toán, Vật lý, Hóa học, Sinh học, Tiếng Anh. Các tổ hợp khác ngoài 5 môn này dùng để xét tuyển vào nhóm ngành đào tạo trên cũng không được nhận học bổng.

– Mức học bổng hàng tháng sinh viên nhận được sẽ là bao nhiêu, thưa ông?

– Mức học bổng được thiết kế trên nguyên tắc bảo đảm nhu cầu học tập – sinh hoạt tối thiểu, đồng thời có tính khuyến khích rõ rệt. Các mức học bổng dự kiến chia theo bậc học và nhóm ngành.

Ở bậc đại học, mức hỗ trợ dao động từ khoảng 3,7 đến 5,5 triệu đồng/tháng; ở bậc thạc sĩ và tiến sĩ, mức hỗ trợ cao hơn, tối đa lên tới 8,4 triệu đồng/tháng. Đây là mức học bổng giúp bạn sinh viên đủ sinh hoạt phí khi theo học các chương trình đào tạo. Chính sách học bổng cũng thiết kế theo cấu trúc tăng dần theo trình độ đào tạo, phản ánh đúng yêu cầu về năng lực nghiên cứu và đóng góp của người học.

Ngoài ra, điểm cải cách rất đáng chú ý là việc xét và chi trả học bổng được thực hiện trên cơ sở dữ liệu sẵn có khi thí sinh đăng ký xét tuyển đại học, không phát sinh thủ tục hành chính cho người học, bảo đảm công khai, minh bạch và hiệu quả.

– Ông có lời khuyên hay lưu ý đặc biệt nào dành cho các thí sinh đang có nguyện vọng “săn” học bổng này không?

– Với chính sách học bổng này, cơ hội đang mở ra rất rõ ràng cho những học sinh có năng lực trong các lĩnh vực khoa học tự nhiên và công nghệ. Các bạn học sinh có nền tảng tốt về Toán và các môn khoa học, đây là thời điểm cần tập trung cao độ để đạt kết quả tốt nhất trong kỳ thi sắp tới.

Còn hơn 1 tháng nữa là thí sinh bước vào kỳ thi tốt nghiệp năm 2026. Các bạn học sinh có thể kiểm tra lại hồ sơ đăng ký dự thi tốt nghiệp đảm bảo không nhầm lẫn hay sai sót, điều chỉnh trọng tâm ôn luyện, môn thi, định hướng nhóm ngành đào tạo bậc đại học.

Bước vào hành trình tuổi 18, các bạn hãy rà soát lại thế mạnh của bản thân ở các môn khoa học tự nhiên ra sao? Nếu trước đây còn lưỡng lự thì bây giờ là thời điểm ra quyết định cho con đường phía trước. Nếu bạn có năng lực Toán và khoa học tự nhiên, đây là thời điểm để bứt phá.

Học bổng này không chỉ hỗ trợ tài chính, mà là cơ hội bước vào các lĩnh vực then chốt của đất nước trong 10–20 năm tới. Học bổng này không chỉ hỗ trợ 10 tháng/năm học mà còn là bệ phóng cho sự nghiệp.

Hãy lấy đó làm động lực lớn nhất để chọn môn thi và ngành học ngay từ bây giờ. Lựa chọn đúng ngành học ở thời điểm này chính là lựa chọn vị trí của mình trong tương lai.

Xin trân trọng cảm ơn GS.TS Nguyễn Tiến Thảo!

Theo dõi Văn Hóa Sự Kiện trên