Nghị quyết 79 mở đường tái định vị vai trò xử lý nợ xấu, bảo vệ hệ thống ngân hàng

Trao đổi với báo chí, TS Nguyễn Quốc Hùng, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam, Công ty TNHH một thành viên Quản lý tài sản của các tổ chức tín dụng Việt Nam (VAMC) cho rằng, Nghị quyết 79-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế Nhà nước xác định VAMC đóng vai trò then chốt trong xử lý nợ xấu, nâng cao năng lực tài chính và giảm rủi ro hệ thống ngân hàng; đồng thời thúc đẩy thị trường mua bán nợ chuyên nghiệp, minh bạch, bền vững.

Phải chuyển mình để phát huy vai trò dẫn dắt thị trường

Do đó, TS Nguyễn Quốc Hùng cho rằng, để thực hiện đúng tinh thần Nghị quyết, VAMC cần chuyển từ mô hình “mua nợ để giữ” sang xử lý thực chất và dẫn dắt thị trường.

Thứ nhất, VAMC không chỉ mua nợ rồi ủy quyền lại TCTD, mà phải trực tiếp phân tích, đánh giá, thu hồi nợ; tiếp tục tái cơ cấu và vận hành Sàn giao dịch nợ xấu theo đúng nghĩa, coi minh bạch là ưu tiên hàng đầu; đồng thời phát triển môi giới, tư vấn, đấu giá, định giá và thu hút nhà đầu tư nước ngoài.

Thứ hai, cần tăng vốn điều lệ tối thiểu 15.000–20.000 tỷ đồng để đủ nội lực mua nợ theo giá thị trường; đồng thời tái cơ cấu nhân lực, kiện toàn bộ máy lãnh đạo, xây dựng tiêu chí rõ ràng về năng lực, trách nhiệm; xử lý nghiêm vi phạm; xây dựng cơ chế tiền lương thỏa đáng để thu hút chuyên gia tái cơ cấu, pháp lý, định giá.

Thứ ba, cần thiết lập hành lang pháp lý và quyền năng đặc biệt cho VAMC, xem xét sửa đổi Nghị định 53/2013/NĐ-CP, trao quyền thu giữ, xử lý tài sản bảo đảm phù hợp với chức năng chuyên biệt xử lý nợ xấu.

Thứ tư, cần đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng AI phân tích dữ liệu nợ xấu và tài sản bảo đảm; kết nối dữ liệu từ nhóm nợ 3 trở lên của TCTD và CIC để hỗ trợ xử lý nợ.

Theo TS. Nguyễn Quốc Hùng, VAMC cần hội đủ bốn yếu tố: nhân sự đủ năng lực, tài chính đủ mạnh, hành lang pháp lý đủ rộng và chuyển đổi số mạnh mẽ. Nếu không được trao đủ quyền hạn và thay đổi mô hình tổ chức theo hướng chuyên nghiệp, VAMC sẽ khó thực hiện sứ mệnh làm sạch bảng cân đối và nâng cao năng lực tài chính hệ thống ngân hàng. VAMC phải thực sự là “cánh tay nối dài” của Nhà nước trong việc bảo đảm an toàn hệ thống tài chính quốc gia.

Về định hướng thời gian tới, TS. Nguyễn Quốc Hùng cho biết kỳ vọng rất lớn vào việc VAMC chuyển mình, không chỉ dừng ở vai trò xử lý nợ xấu mang tính giai đoạn mà trở thành một trung tâm tái cấu trúc tài sản chuyên nghiệp, có năng lực định giá và tư vấn tài chính cho toàn hệ thống.

“VAMC cần được định vị là đơn vị dẫn dắt thị trường mua bán nợ, hội tụ đội ngũ chuyên gia định giá, tư vấn tài chính, tái cấu trúc doanh nghiệp, đồng thời phát triển sàn giao dịch nợ xấu chuyên nghiệp với sự tham gia của nhà đầu tư trong và ngoài nước. Đồng thời, cần sớm sửa đổi hành lang pháp lý, để trao cho VAMC cơ chế đủ mạnh, để việc xử lý nợ xấu đạt hiệu quả thực chất”, TS Nguyễn Quốc Hùng nhấn mạnh.

Huy Thắng