Gần 1/4 học sinh Hong Kong không thể làm bài tập nếu thiếu AI

Một nghiên cứu mới đây tại Hong Kong (Trung Quốc) gióng lên hồi chuông cảnh báo về mức độ phụ thuộc của học sinh vào trí tuệ nhân tạo (AI).

Theo đó, trong 1.200 giáo viên và học sinh tiểu học, trung học tham gia khảo sát, có tới 95% học sinh và 91% giáo viên sử dụng AI trong học tập và giảng dạy.

Đáng chú ý, gần 23% học sinh thừa nhận không thể hoàn thành bài tập về nhà nếu thiếu sự hỗ trợ của trợ lý ảo. Điều này đặt ra rủi ro đối với kỹ năng giải quyết vấn đề và tư duy phản biện, những năng lực cốt lõi trong giáo dục.

Phần lớn học sinh và giáo viên hiện dựa vào các ứng dụng quốc tế mã nguồn mở như Poe, DeepSeek hay Doubao, trong khi chỉ một tỷ lệ nhỏ sử dụng nền tảng do địa phương phát triển.

Bà Kynita Wong Tang-ki, nhà nghiên cứu của Quỹ Hong Kong, nhấn mạnh: “Học sinh hiện tại có thể sử dùng AI, nhưng liệu các em có sử dụng đúng cách và an toàn không?”.

Bà cho rằng cần nâng cao kiến thức về AI để học sinh duy trì khả năng tư duy độc lập và phán đoán khi tiếp cận công nghệ.

Trong khi đó, ông Victor Kwok Hoi-kit, Phó giám đốc nghiên cứu của tổ chức, cho rằng chương trình giảng dạy hiện nay chưa đủ hệ thống để hướng dẫn học sinh sử dụng AI đúng cách. Ông kêu gọi chính phủ xây dựng một nền tảng tài nguyên AI tập trung cho tất cả trường học, nhằm tránh tình trạng lặp lại, dư thừa và giúp các trường có ít nguồn lực vẫn tiếp cận được công cụ hiện đại.

“Một công cụ tập trung có thể giảm bớt những nỗ lực rời rạc giữa các trường và đồng thời thúc đẩy chia sẻ tài nguyên”, ông nói.

Hiện tại, Hong Kong đã đưa AI vào chương trình giảng dạy trung học cơ sở từ năm 2023, bao gồm kiến thức cơ bản, đạo đức và xã hội, cùng mô-đun mã hóa cho tiểu học. Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng cần một lộ trình rõ ràng hơn để xác định năng lực học sinh cần đạt ở từng cấp học. Báo cáo cũng chỉ ra rằng việc thiếu một nền tảng chung khiến nhiều trường phải tự phát triển hoặc mua sắm công cụ riêng, dẫn đến lãng phí và thiếu đồng bộ.

Nghiên cứu cho thấy AI đang trở thành một phần không thể thiếu trong giáo dục, nhưng đồng thời đặt ra thách thức lớn về cách sử dụng đúng đắn và an toàn. Việc xây dựng một hệ thống giảng dạy và nền tảng AI thống nhất được xem là giải pháp cần thiết để vừa tận dụng lợi ích công nghệ, vừa bảo đảm học sinh không đánh mất khả năng tư duy độc lập.